در کشور ما اسنادی که مربوط به مالکیت ملک و ساختمان می باشد بر دو نوع رسمی و عادی تقسیم بندی می شوند که اسناد مالکیت رسمی توسط دفاتر ثبت اسناد رسمی تنظیم و اسناد مالکیت عادی یا همان قولنامه که افراد بین خود تنظیم می نمایند. حال در این قسمت از مقاله های آموزش سندخوانی به آشنایی با اسناد تک برگی و دفترچه ای می پردازیم.
اما بطور کلی در ایران اسناد رسمی ملک و ساختمان به سه شکل زیر ظاهر می شوند:
- سند دفترچه ای یا به اصطلاح همان سند منگوله دار
- مشاعی ( که در کاغذ هایی با ابعاد بزرگ A3 درج می شوند)
- اسناد تک برگی ( رایج از سال ۱۳۹۰ )
تا قبل از سال 1390 اسناد مالکیت عموماً بصورت دفترچه ای بود که خود زمینه ساز بروز مشکلاتی شده بود لذا تصمیم مسئولین سازمان ثبت اسناد و املاک کشور بر آن شد که اسناد املاک نوساز بصورت تک برگ و اسنادی که قبلاً بصورت دفترچه بود نیز به تدریج و در اولین نقل و انتقال بصورت تک برگ صادر شوند.
چرا اسناد دفترچه ای تغییر کردند ؟
از مهم ترین دلایل تغییر اسناد دفترچه ای به سند تک برگی می توان به موارد زیر اشاره کرد :
- راحت بودن جعل و تغییر محتوا به سبب ماهیت ضعیف پارامترهای امنیتی موجود در اسناد دفترچه ای
- وجود اطلاعات اضافی از پیشینه سند و سهولت انجام اعمال مجرمانه و درز اطلاعات محرمانه افراد
- هزینه بالای چاپ دفترچه
- عدم درج مشخصات دقیق ملک و سوء استفاده های بسیار زیاد از این موضوع در فروش املاک
مزیت های اسناد تک برگی نسبت به سند دفترچه ای
امنیت بیشتر
امکان جلع اسناد قدیمی دفترچه ای به وجود دارد اما سند تک برگی طوری طراحی شده که به راحتی نمی توان آن را جعل کرد. این سند هولوگرام مخصوص داشته که برای دستکاری در آن نیاز به مهارت های بالا و امکانات و افراد مجرب دارد که از عهده هر کسی ساخته نیست .
ثبت سیستمی و یکپارچه
صدور این اسناد که در اداره ثبت و تماما بشکل الکترونیکی انجام می شود که تمام مشخصات ملک و مالک به طور دقیق و خوانا درج شده تا خواندن و کنترل آن برای مردم راحت باشد و این حسن یکی از دلایلی است که جعل این اسناد را مشکل ساخته است .
دقت اسناد تک برگی
حداقل دخالت انسانی در ثبت اسناد، عدم استفاده از دست در نگارش متن و یکدست بودن ساختار واحد متون درج شده از مهم ترین مزیت این اسناد نسبت به اسناد دفترچه ای است.
ثبت کامل اطلاعات ملک
در اسناد تک برگی مشخصات کامل ملک و مالک به طور دقیق ثبت می شود . مشخصاتی از قبیل:
- شماره قطعه
- مساحت دقیق ملک
- پلاکهای اصلی و فرعی و مفروزی
- بخش و ناحیه نوع کاربری ملک
- سال ساخت
- وضعیت خاص
- آدرس پستی
- کد پستی
- نقشه محل وقوع ملک و کروکی آن
- شماره های دفتر الکترونیکی
- سمت و طبقه
- امکانات اختصاصی و مشاعی
- ثبت کامل اطلاعات مالک
اطلاعات مالک در این اسناد به درستی قید می شود چیزی که در اسناد دفترچه ای بصورت مبهم، ناخوانا و ناقص بود . اطلاعاتی مانند موارد زیر:
- نام ونام خانوادگی
- شماره شناسنامه
- شماره ملی
- تاریخ و محل تولد و صدور شناسنامه
- تابعیت مالک
- کد پستی مالک
در پشت سند تک برگی مشخصات ملک بصورت دقیق ذکر می گردد که شامل اطلاعاتی به شرح زیر است :
- حدود آن
- وضعیت رهن و وام های بانکی
- محدودیت نقل و انتقال مانند بازداشت
- حقوق ارتفاقی و انتفاعی سایرین از این ملک
- سهولت در استفاده، تکثیر و نگهداری
نوسازی در هر انتقال
با وجود غیر ضروری به نظر رسیدن هزینه ی تعویض سند در هر مرحله انتقال اما این کار دو حسن دارد:
- پایش و به روز رسانی وضعیت ملک در سازمان ثبت و اطمینان و تاکید مجدد بر سلامت ملک.
- جلوگیری از فرسوده شدن اسناد به دلیل تعدد نقل و انتقال.
برخی از مشکلاتی اسناد دفترچه ای
تسهیل در تعویض اسناد در محل دفاتر اسناد رسمی
صرفه جویی در زمان فرآیند انتقال سند به نام خریدار که درخواست، تعویض سند توسط وی در یک زمان و در یک محل انجام می شود.
هر مالک ملک شریکی یک سند مجزا
در اسناد دفترچه ای اسامی تمامی مالکین در یک ستون و با سختی درج می شد. علاوه بر این یک نسخه سند واحد از آ ن موجود بود و شرکا باید بین خود تعامل انجام می دادند تا سند در دست چه کسی باشد.
اما اسناد تکبرگی حتی اگر شما یکدهم دانگ از یک ملک را داشته باشید برای شما یک سند تکبرگی یکدهم دانگی صادر می گردد . موضوعی که در اسناد دفترچه ای به سختی انجام و با درخواست رسمی مالکین ملک مشاعی صورت می پذیرفت.
[av_promobox button=’yes’ label=’مشاهده’ link=’manually,https://infomirdamad.com/%d8%a2%d9%85%d9%88%d8%b2%d8%b4-%d8%b3%d9%86%d8%af-%d8%ae%d9%88%d8%a7%d9%86%db%8c-%d9%82%d8%b3%d9%85%d8%aa-%d8%a7%d9%88%d9%84/’ link_target=’_blank’ color=’theme-color’ custom_bg=’#444444′ custom_font=’#ffffff’ size=’medium’ label_display=” icon_select=’no’ icon=’ue800′ font=’entypo-fontello’ box_color=’custom’ box_custom_font=’#ffffff’ box_custom_bg=’#444444′ box_custom_border=’#333333′ av_uid=’av-7j59a’ admin_preview_bg=”]
برای آشنایی بیشتر با انواع سند می توانید مقاله آموزش سند خوانی – قسمت اول آشنایی با سند و انواع آن را مطالعه کنید .
[/av_promobox]
آیا همه باید اسناد دفترچه ای خویش را به تک برگی تبدیل کنند ؟
خیر. از سال 1390، در صورت انجام معامله بر روی ملک یا هرگونه نقل و انتقال نیاز به تک برگی کردن سندتان دارید در غیر اینصورت، به راحتی ملک خود را منتقل کنید.حتی اگر ملکی را با سند تک برگی میخرید لزومی به تعویض سند ندارید تا مادامی که قصد انتقال آن را داشته باشید.
برای پیشگیری از اتلاف وقت در زمان فروش، بهتر است در همان جلسه بنام زدن سند، تقاضای تعویض سند را به دفترخانه بدهید.
مدارک لازم برای تبدیل اسناد دفترچه ای به سند تکبرگ
برگه خلاصه معامله که همان بنچاق است و توسط دفترخانه و در سیستم دفتر املاک اداره ثبت پس از تایید چاپ و امضاء میگردد.
درخواست خریدار ( کسی که ملک بصورت رسمی به ایشان منتقل گردیده است. اگر شما مالک فعلی هستید و سند منگوله دار دارید، خود خریدار محسوب می شوید و باید خود یا اگر شریک دارید کلیه شرکاء در ملک فرم درخواست را پر کنند.)
اصل سند مالکیت قبلی (دفترچه ای یا تک برگی متعلق به مالک قبلی)
ضمنا اگر سند دارای چندین مالک(شراکتی) باشد برای هر کدام یک سند تک برگی جداگانه صادر می شود و برای هر کدام باید هزینه صدور سند مالکیت/تک برگی جداگانه پرداخت گردد.
کدملی و آدرس مالک(کسی که تقاضای سند تک برگی دارد. یعنی در صورتیکه شما خریدار جدید هستید باید مشخصات خود را وارد کنید)
نشانی ملک و کدپستی ملک
پیگیری وضعیت سند تک برگی
برای پیگیری فرایند انتقال اسناد تکبرگی یا دفترچه ای قدیمی به اداره ثبت می توانید از سامانه sabtasnad.post.ir استفاده کرده تا تمام اتفاقات رخ داده برروی سندتان را رهگیری کنید.