از رایج ترین و مهمترین قراردادها که مردم با آن مواجه هستند؛ قرارداد رهن و اجاره است. معمولا در این قرارداد درگیری و اختلافات زیادی بین طرفین پیش میآید. از رایجترین این اختلافات، تاخیر در استرداد ودیعه یا بازگرداندن ودیعه از سوی مالک است. در این مقاله قصد داریم در مورد چگونگی الزام موجر به پرداخت ودیعه صحبت کنیم . پس اگر شما هم به این موضوع علاقه مند هستید با ما تا انتهای این مقاله همراه باشید.
استرداد ودیعه چیست؟
هنگام قرارداد بستن بین مستاجر و موجر (مالک)، مبلغی به عنوان ودیعه از طرف مستاجر به مالک پرداخت می شود. این مبلغ پرداخت شده تحت عنوان رهن یا ودیعه نزد مالک به عنوان یک ضمانت باقی می ماند. پس از اتمام زمان قرارداد مستاجر می تواند نسبت به استرداد ودیعه از صاحب خانه اقدام کند که صاحب خانه نیز موظف است تا مبلغ ودیعه را به مستاجر باز گرداند.
در صورتی که مالک مبلغ ودیعه از مستأجر دریافت کرده باشد، مستأجر می تواند تا زمانی که سند یا وجه به او یا دایره ی اجرا تسلیم نشده، از تخلیه ی ملک خودداری کند.
روشهای استرداد پول ودیعه
روشهای استرداد پول ودیعه یا پول پیش به مالک به ۳ صورت زیر انجام می شود:
۱- استرداد ودیعه به صورت نقد
مستاجر درصورتی که پول پیش به صورت نقدی به موجر پرداخت کند، باید صورت جلسهای مبنی بر پرداخت ودیعه تنظیم شود. و از وکیل، مالک ، یا نماینده قانونی او اثرانگشت و امضا دریافت کند تا در آینده مشکلی پیش نیاید و مالک ادعا کند مبلغی دریافت نکرده است.
۲- پرداخت ودیعه به صورت جک
در صورتی که ودیعه به صورت چک پرداخت شود باید چک تضمینشده باشد تا بتوان در صورت به وجود آمدن مشکل از چک و استعلام در دادگاه استفاده کرد و توسط مستاجر پرداخت وجه ثابت کرد.
۳-پرداخت به صورت قرض الحسنه
در بعضی مواقع در عرف بجای قرضالحسنه از اصطلاحاتی همچون پول رهن یا ودیعه یا سایر عناوین دیگر استفاده میشود. این وجه در قرارداد به صورت قرض الحسنه ذکر میشود.
استفاده از واژه قرضالحسنه به جای پول پیش یا ودیعه، به نفع موجرین میباشد. زیرا در صورتی که از اصطلاح ودیعه در اجارهنامه به کار برده شود، یعنی به صورت امانت پول در اختیار موجر است و موجر حق استفاده از این ودیعه یا امانت را ندارد و در این شرایط به جرم خیانت در امانت مورد تعقیب قرار میگیرد.
و در صورتی که از اصطلاح حقوقی و صحیح قرض الحسنه استفاده شود، یعنی پول به موجر قرض داده شده و موجر آن را در مدت قرارداد میتواند مورد تصرف قرار داد و خرج کند. در صورت وارد شدن خسارت به ملک یا پرداخت نشده چند ماه اجاره مالک ای حق را دارد تا از پول ودیعه وردارد.
اگر مالک ودیعه را پس ندهد یا آن را با تأخیر بپردازد چه خواهد شد؟
بعد از پایان مدت اجاره و تخلیۀ ملک از سوی مستأجر، استرداد ودیعه از مالک با مشکلاتی مواجه شود. در این صورت بهتر است مستأجر یکی از این کارها را انجام دهد:
- به تصرف خود در ملک تا زمانی که موجر مبلغ ودیعهاش را بازگرداند ادامه دهد.
- به شورای حل اختلاف محله و سایر مراجع قضایی مراجعه کند. مستأجر میتواند دادخواستی با عنوان مطالبۀ وجه در دادگاه بنویسد و از موجر بخواهد که ودیعۀ او را پس دهد.
اگر مستأجر این راه را برای پس گرفتن ودیعه انتخاب کرده باشد، در ابتدا باید ملک را تخلیه کند. او میتواند مراتب تحویل ملک و تحویل کلید را نیز به مراجع قانونی اعلام کند. بعد از بررسی پرونده، رأی الزام موجر به استرداد ودیعه به مستأجر صادر میشود.
چنانچه بعد از ارسال ابلاغیه به موجر تا ظرف 30 روز دادخواست اعسار به محکمه داده نشود، دادگاه حکم جلب موجر را به درخواست مستأجر صادر خواهد کرد. همچنین اقدامات لازم برای توقیف اموال موجر نیز انجام خواهد شد.
مرجع رسیدگی به دعوای پس گرفتن ودیعه
در این صورتی که مبلغ ودیعه کمتر از بیست میلیون تومان، مرجع برای رسیدگی به دعوای الزام موجر به استرداد ودیعه، شورای حل اختلاف است. اما در بسیاری از مواقع مبلغ ودیعه بیش از بیست میلیون است و دادگاه مرجع رسیدگی به این دعوا خواهد بود
محاسبه خسارت تاخیر پرداخت ودیعه از سوی موجر
براساس قانون روابط موجر و مستاجر، میزان خساراتی که از طریق موجر به مستاجر به دلیل تاخیر در بازگرداندن مبلغودیعه وارد شده، تشخیص داده میشود این خسارت طبق شاخص بانک مرکزی است و کارشناس آن را نمی تواند مشخص کند.
مستاجر این حق دارد که به ازای هر روزی تاخیر پرداخت، یک مبلغ توافقی را از موجر دریافت کند.
بهتر است هنگام بستن قرارداد، مستاجر ضمانت اجرایی خود را درنظر بگیرد تا درصورت بروز همچین مورادی، مستاجر بتواند براحتی به پس گرفتن ودیعه اقدام نماید.
نکات مهم در پس گرفتن ودیعه از مالک
در این بخش به نکاتی در مورد استرداد ودیعه را شرح می دهیم.
وضعیت اولیۀ خانه در زمان ورودتان را به خاطر بسپارید.
از دلایلی که موجر برای پس ندادن مبلغ ودیعه، آسیب رساندن مستأجر به بخشهای مختلف خانه است. شما ممکن است بعد از مدتی فراموش کنید وضعیت اولیۀ خانه در زمان ورود شما به آن چگونه بوده است. پس بهتر است در هنگام ورود به خانه میزان استهلاک آن اعم از ساییدگی و لکههای دیوار، شکستگی کابینتها و… را مستند کنید.
بهتر است هم در زمان اسباب کشی و هم در زمان تخلیۀ خانه، از بخشهای مختلف عکس بگیرید. عکسهای شما با تاریخ همان روز ثبت میشوند. بنابراین در صورت نیاز یا ایجاد هر مشکلی، میتوانید از این عمسهای مستند برای دفاع از خودتان استفاده کنید.
تسویه حساب نهایی و پس گرفتن ودیعه
اغلب مشکلات در این مرحله و در زمان تسویه حساب نهایی مستأجر و موجر ایجاد میشود. براساس یک بررسی آماری، بیش از 55 درصد مشکلات اجاره، مربوط به دادن و پس گرفتن مبلغ ودیعه و نارضایتیهای مستأجر و موجر از هم است. پس لازم است که از همان ابتدا آگاهانه و سنجیده عمل کنیم، تا در حد امکان جلوی مشکلات احتمالی را در آینده بگیریم.
اگر فکر میکنید که خودتان نمیتوانید به تنهایی ودیعه را از مالک پس بگیرید، بهتر است از کمک مشاوران بنگاهی که اجاره نامه در آنجا منعقد شده است استفاده کنید.
بیشتر بخوانید :